Генератор ақаулары және оларды жою

Генератор ақаулары көбіне желі ажырап, қондырғы іске қосылуы тиіс сәтте пайда болады. Ең жиі кездесетін белгілер – қондырғының стартермен іске қосылмауы, ATS-тің жүктемені ауыстырмауы және қондырғының көп ұзамай салқындатқыш сұйықтықтың жоғары температурасы дабылымен тоқтауы.

Іс жүзінде біз көретін ақаулардың көпшілігі күрделі емес. Аккумулятор, отын, ауа, салқындату және баптау. Бұл мақалада ең жиі кездесетін белгілерді, олардың ықтимал себептерін және алғашқы тексерулерді тізбектедік. Бір ереже басынан: жоғары кернеу, айналатын бөлшектер және ыстық беттер қауіпті. Электр жағындағы өлшеулерді және қозғалтқыштың ішкі бөлігін уәкілетті техник ашуы тиіс.

Алдымен панельге қараңыз

Заманауи басқару блоктары дабылдарды тіркейді. Ақауға қол тигізбес бұрын экрандағы дабылды және дабыл тарихын жазып алыңыз. «Майдың төмен қысымы» мен «іске қосу сәтсіз» арасында үлкен айырмашылық бар. Сервиске хабарласқанда алғашқы сұрақ осы болады.

1-белгі: Стартер айналады, бірақ қозғалтқыш іске қосылмайды

Ықтимал себептер:

• Отын жоқ немесе отын келмейді. Бак бос, клапан жабық, деңгей көрсеткіші қате.
• Отын жүйесінде ауа. Сүзгі ауыстырылғаннан немесе отын біткеннен кейін өте жиі кездеседі.
• Бітелген отын сүзгісі. Әсіресе бактың түбінде су мен тұнба жиналса.
• Суық ауа райы. Алдын ала қыздыру жұмыс істемейді, блок жылытқышы сөндірулі. Толығырақ: қыста генераторды іске қосу.
• Әлсіз аккумулятор. Стартер айналады, бірақ айналым жылдамдығы жетпейді.

Алғашқы тексеру: отын деңгейі, клапандар, сүзгідегі су бөлгіш. Ауаны шығару қозғалтқыштың пайдалану нұсқаулығына сәйкес жүргізіледі.

2-белгі: Стартер мүлдем айналмайды

Ең жиі себеп – аккумулятор. Кернеу төмен, клемма бастары тотыққан немесе кабель босаңсыған. Аккумуляторды зарядтау түзеткіші жұмыс істемесе, аккумулятор бірнеше апта ішінде отырып қалады. Басқа себептер: апаттық тоқтату түймесі басулы күйде қалған, панель «сөндірулі» режимде, стартер релесінің немесе стартердің ақаулығы. Аккумулятор тақырыбын бөлек мақалада қарастырдық: генератор аккумуляторы неге отырып қалады.

3-белгі: Жұмыс істейді, бірақ электр бермейді

• Шығыс ажыратқышы ажыратулы немесе іске қосылып кеткен.
• Панель «қолмен» режимде, ATS жүктемені алмайды.
• AVR ақаулы немесе оның сақтандырғышы жанып кеткен.
• Альтернатордың қозуы жоғалған. Ұзақ уақыт жұмыс істемеген қондырғыларда кездесуі мүмкін.
• Босаңсыған қосылыс немесе күйген клемма.

Кернеу болмаса немесе өте төмен болса, альтернатор жағы тексеріледі. Бұл өлшеулер кернеудегі тізбекте жүргізіледі және арнайы дайындықты қажет етеді.

4-белгі: Жүктеме кезінде тоқтап қалады

Панель қондырғының неге тоқтағанын көрсетеді. Ең жиі дабылдар:

Дабыл	Типтік себептер
Салқындату сұйықтығының жоғары температурасы	Бітелген радиатор, антифриздің аздығы, желдеткіш белдігінің босаңсуы, жеткіліксіз желдету, шамадан тыс жүктеме
Майдың төмен қысымы	Май деңгейінің төмендігі, қате май, датчик ақаулығы, ішкі тозу
Асқын ток / шамадан тыс жүктеме	Қондырғы қуатынан асатын жүктеме, қозғалтқыштың іске қосылу соққысы, қысқа тұйықталу
Төмен жиілік	Отын берілуінің жеткіліксіздігі, бітелген сүзгі, шамадан тыс жүктеме, реттегіш баптауы
Асқын айналым	Governor немесе отын жүйесінің ақаулығы; елеулі дабыл, сервис қажет

Салқындату сұйықтығының жоғары температурасы жаз айларында және жабық генератор бөлмелерінде өте жиі кездеседі. Бөлменің ауа кіретін және шығатын жолдары жеткілікті ме, ыстық ауа қайта сорылып жатқан жоқ па – тексеріңіз. Ыстық климатта және биік жерде қондырғының заттаңбадағы қуатын бере алмайтынын да ұмытпаңыз; таңдау кезінде нысандағы ең жоғары температура ескерілген-ескерілмегенін тексеріңіз.

5-белгі: Түтін

• Қара түтін: Жанбаған отын. Шамадан тыс жүктеме, бітелген ауа сүзгісі, форсунка ақаулығы.
• Ақ түтін: Суық күйде іске қосқанда қысқа уақыт қалыпты болуы мүмкін. Жалғаса берсе, суық қозғалтқыш, төмен жүктеме немесе отындағы су болуы мүмкін. Салқындату сұйықтығы жанып жатса, бұл елеулі ақаудың белгісі.
• Көк түтін: Май жанып жатыр. Ұзақ уақыт төмен жүктемемен жұмыс (wet stacking), тозған поршень сақинасы немесе турбокомпрессордан ағу.

Төмен жүктемемен ұзақ жұмыс – іс жүзінде жете бағаланбайтын мәселе. Үнемі қондырғы қуатының типтік түрде 30%-ынан төмен жүктемемен жұмыс істейтін қозғалтқыштарда түтін шығару жүйесінде май мен отын жиналады. Шешімі: дұрыс өлшем таңдау және қажет болса мерзімді түрде жүктемемен жұмыс істету. Жүктеме банкі сынағы осы үшін қажет: жүктеме банкі сынағы дегеніміз не.

6-белгі: Кернеу немесе жиілік тұрақсыз

Шамдар жыпылықтаса немесе UPS генераторды қабылдамаса: governor баптауы, AVR баптауы, отын берілуі және жүктеменің сипаты (ірі қозғалтқыштардың іске қосылуы, гармоникалық жүктемелер) тексеріледі.

7-белгі: Ағу, діріл, дыбыс

Қондырғының астында май, отын немесе салқындату сұйықтығының дағы болса, көзі табылмайынша қондырғыны ұзақ уақыт жұмыс істетуге болмайды. Ағып жатқан отын ыстық түтін шығару бетіне тамса, өрт қаупі туындайды. Салқындату сұйықтығының жоғалуы келесі іске қосуда жоғары температура дабылы ретінде қайта көрінеді.

Қалыптыдан өзгеше діріл әдетте босаңсыған қосылысты, зақымдалған амортизаторды немесе теңгерімсіз желдеткішті көрсетеді. Металл соғу, ысқыру немесе үйкеліс дыбысы естілсе, қондырғыны тоқтатып, сервиске хабарлаңыз. Дыбысты телефонға жазып алу диагностикаға көмектеседі.

Іс жүзінде жиі кездесетін қателер

• Дабылды оқымай қалпына келтіру (reset). Ақаудың ізі өшеді, сол дабыл қайта шығады.
• Отынды тек деңгей бойынша бақылау. Бак толы, бірақ түбінде су мен тұнба бар.
• Қондырғыны ешқашан жүктемемен сынамау. Ай сайынғы бос жүрістегі іске қосу ақауларды жасырады.
• Қорғаныс датчигін айналып өтетін перемычка орнату. Қондырғы жұмыс істейді, бірақ қозғалтқыш зақымдалады.
• Қосалқы сүзгі ұстамау. Қарапайым сүзгі салдарынан қондырғы бірнеше күн тұрып қалады.

Сервисті қашан шақыру керек?

Асқын айналым дабылы, майдың төмен қысымы, салқындату сұйықтығында май немесе майда су, металл дыбысы, күйік иісі, альтернатор жағында өлшеуді қажет ететін кез келген жағдай. Бұл белгілер кезінде қондырғыны қайта-қайта іске қосуға тырыспаңыз; зақым ұлғаяды.

Тексеру тізімі

• Дабыл және дабыл тарихы жазып алынды ма?
• Отын деңгейі, клапандар және су бөлгіш тексерілді ме?
• Аккумулятор кернеуі қалыпты ма, клемма бастары таза ма?
• Май мен салқындату сұйықтығының деңгейі талапқа сай ма?
• Радиатор мен ауа сүзгісі таза ма?
• Бөлменің желдетуі жеткілікті ме?
• Панель автоматты режимде ме, апаттық тоқтату түймесі босатылған ба?

Келесі қадам

Ақаулардың көпшілігінің алдын тұрақты техникалық қызмет көрсету арқылы алуға болады. Қызмет көрсету ауқымы үшін мерзімді техникалық қызмет көрсету бетімізді, ақау болған жағдайда генератор сервисі бетімізді қараңыз немесе бізбен байланысыңыз.