Generator neçə kVA olmalıdır?

Generatorun gücünü tapmaq üçün cihazların iş gücünü toplayır, ən böyük mühərrikin işəsalma anında çəkdiyi əlavə gücü əlavə edirsiniz; nəticəyə təxminən 20% ehtiyat payı qoyub 0,8 güc əmsalına bölərək kVA göstəricisinə çatırsınız. Qısaca: kVA ≈ (iş yükü + ən böyük işəsalma fərqi) × 1,2 ÷ 0,8. Mühərrikin işəsalma üsulu (birbaşa, ulduz-üçbucaq, yumşaq işəsalma qurğusu) nəticəni ən çox dəyişən amildir.

1-ci addım: Yük siyahısını tərtib edin

Generatorla qidalandırılacaq bütün cihazları siyahıya alın və hər birinin aktiv gücünü (kW) yazın. Məlumat əsasən cihazın etiketində olur. Siyahını hazırlayarkən bunları ayırın:

• Rezistiv yüklər: İşıqlandırma, qızdırıcı, soba, rozetka yükləri. İşəsalma anında əlavə güc çəkmir.
• Mühərrikli yüklər: Nasos, hidrofor, lift, kompressor, ventilyator, on-off kondisioner. İşəsalma anında iş gücünün bir neçə mislini çəkir.
• Elektron yüklər: Kompüter, UPS, tezlik çeviriciləri (VFD), LED drayverləri. Harmoniklər yarada bilər; böyük UPS və tezlik çeviricisi yüklərində istehsalçının tövsiyəsi alınmalıdır.

Yalnız kəsilmə zamanı həqiqətən işləməli olan yükləri daxil etmək lazımsız böyük generator seçiminin qarşısını alır.

2-ci addım: İş yükünü toplayın

Eyni vaxtda işləyə bilən cihazların güclərini toplayın. Bu, generatorun daim təmin etməli olduğu iş yüküdür. Bir neçə ədəd varsa, sayına vurmağı unutmayın.

3-cü addım: Ən böyük işəsalma yükünü əlavə edin

Asinxron mühərriklər işəsalma anında qısamüddətli yüksək cərəyan çəkir. Generator bu anı gərginliyi və tezliyi həddindən artıq aşağı salmadan təmin edə bilməlidir. Güc hesablama alətimizdə istifadə olunan tipik əmsallar bunlardır:

İşəsalma üsulu	İşəsalmada çəkilən güc (təxminən)
Birbaşa işəsalma	iş gücünün ~3 misli
Ulduz-üçbucaq	iş gücünün ~2 misli
Yumşaq işəsalma qurğusu	iş gücünün ~1,5 misli

Mühərriklər adətən eyni vaxtda işə düşmür. Buna görə hesablamada bütün mühərriklərin işəsalma fərqi deyil, ən böyük tək işəsalma fərqi əlavə edilir: əlavə güc = mühərrikin gücü × (əmsal − 1). Mühərriklərin eyni vaxtda işə düşə biləcəyi hallarda (məs., şəbəkə bərpa olunduqda bütün nasosların birlikdə işə qoşulması) ya mərhələli işəsalma təşkil edilməli, ya da hesablama buna görə artırılmalıdır.

4-cü addım: Ehtiyat payı və kVA-ya çevirmə

Pik yükün üzərinə təxminən 20% ehtiyat əlavə edilir. Bu ehtiyat gələcəkdə əlavə ediləcək yükləri, hesablamadakı qeyri-müəyyənlikləri və generatorun daim həddində işləməməsini təmin edir. Sonra dizel generatorlarda standart qəbul edilən 0,8 güc əmsalı ilə kVA-ya keçilir:

kVA = kW ÷ 0,8

Nümunə hesab

Kiçik müəssisə: işıqlandırma və rozetka yükləri 6 kW, ofis və inverter kondisionerlər 4 kW, bir ədəd 11 kW nasos. İş yükü: 6 + 4 + 11 = 21 kW.

Nasosun işəsalınması	İşəsalma fərqi	Pik yük	×1,2	÷0,8
Birbaşa	11 × 2 = 22 kW	43 kW	51,6 kW	≈ 65 kVA
Ulduz-üçbucaq	11 × 1 = 11 kW	32 kW	38,4 kW	≈ 48 kVA
Yumşaq işəsalma qurğusu	11 × 0,5 = 5,5 kW	26,5 kW	31,8 kW	≈ 40 kVA

Eyni obyekt yalnız nasosun işəsalma üsulu dəyişdirildikdə təxminən 65 kVA əvəzinə 40 kVA-lıq generatorla işləyə bilər. Buna görə böyük mühərriklərdə yumşaq işəsalma qurğusu və ya tezlik çeviricisindən istifadə generatora qoyulan investisiyaya birbaşa təsir edir.

Tez-tez yol verilən səhvlər

• İşəsalma yükünü unutmaq: İş yükü kiçik görünən obyektdə lift və ya nasosun işəsalınması generatoru yükləyə bilər.
• kW ilə kVA-nı qarışdırmaq: 100 kW ehtiyaca 100 kVA generator kifayət etmir; təxminən 125 kVA lazımdır.
• Həddindən artıq böyük seçmək: Daim çox aşağı yükdə işləyən dizel mühərrikdə yanmamış yanacaq yığılması (wet stacking) baş verə bilər. Həddindən artıq böyük generator həm investisiya, həm də istismar xərcini artırır.
• Standby/prime fərqini nəzərə almamaq: Fasiləsiz işləyəcək generator standby deyil, prime gücünə görə seçilməlidir; təfərrüatlar standby, prime və continuous gücü fərqi məqaləmizdədir.
• Yüksək hündürlüyü və temperaturu nəzərə almamaq: Yüksək ərazidə və isti mühitdə mühərrikin gücü azala bilər (derating); göstəricilər istehsalçının texniki məlumat vərəqəsindən yoxlanılmalıdır.

Peşəkar təhlil nə vaxt lazımdır?

Bu üsul ilkin seçim üçün kifayətdir. Lift qrupları, böyük nasos stansiyaları, UPS və tezlik çeviricisi üstünlük təşkil edən yüklər, tibbi cihazlar, məlumat mərkəzləri və sənaye müəssisələrində isə gərginlik düşküsü, harmoniklər və yük pillələri ətraflı araşdırılmalıdır. Bu təhlildə mühərrik və alternatorun texniki məlumat vərəqələri əsas götürülür.

Hesablamanı indi aparın

Cihazlarınızı seçib işəsalma üsulunu müəyyən edərək nəticəni dərhal görmək üçün güc hesablama alətindən istifadə edin; nəticəyə uyğun modelləri generator axtarışı ilə siyahıya alın. Terex Diesel-in 10–4125 kVA diapazonundakı qurğuları haqqında layihəyə xas dəstək üçün bizimlə əlaqə saxlayın.